Ukraina rrit presionin për moslejimin e Rusisë të paraqitet në Bienalen e Venecias

Organizatorët e Bienales javën e kaluar deklaruan se Rusisë do t’i lejohej të merrte pjesë në ngjarjen që zhvillohet nga 9 maji deri më 22 nëntor, duke nxitur kritika të gjera, përfshirë edhe nga Ministria e Kulturës e Italisë, e cila deklaroi se e kundërshton këtë vendim. “Bienalja e Venecias është një nga platformat më autoritare të artit në botë dhe ajo nuk duhet të bëhet një skenë për të pastruar krimet e luftës që Rusia kryen çdo ditë kundër popullit ukrainas dhe trashëgimisë sonë kulturore”, thanë në një deklaratë të dielën ministri i Jashtëm i Ukrainës, Andriy Sybiha, dhe ministrja e Kulturës, Tetyana Berezhna

Ukraina u ka bërë thirrje organizatorëve të Bienales së Venecias që të rishqyrtojnë pjesëmarrjen e Rusisë në këtë ekspozitë prestigjioze arti, duke argumentuar se ajo nuk duhet të bëhet “një skenë për të pastruar imazhin… e krimeve të luftës”.

Organizatorët e Bienales javën e kaluar deklaruan se Rusisë do t’i lejohej të merrte pjesë në ngjarjen që zhvillohet nga 9 maji deri më 22 nëntor, duke nxitur kritika të gjera, përfshirë edhe nga Ministria e Kulturës e Italisë, e cila deklaroi se e kundërshton këtë vendim.

Disa ditë pas pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia në shkurt 2022, Bienalja – një nga institucionet më të rëndësishme kulturore të Italisë – e dënoi agresionin dhe ndaloi hyrjen në ngjarjen e atij viti për këdo që ishte i lidhur me Kremlinin. Megjithëse kurrë nuk e ndaloi zyrtarisht vendin të merrte pjesë, Rusia mungoi më 2022 dhe 2024.

“Bienalja e Venecias është një nga platformat më autoritare të artit në botë dhe ajo nuk duhet të bëhet një skenë për të pastruar krimet e luftës që Rusia kryen çdo ditë kundër popullit ukrainas dhe trashëgimisë sonë kulturore”, thanë në një deklaratë të dielën ministri i Jashtëm i Ukrainës, Andriy Sybiha, dhe ministrja e Kulturës, Tetyana Berezhna.

“Ne u bëjmë thirrje organizatorëve të Bienales së Venecias që të rishqyrtojnë vendimin e tyre për të lejuar kthimin e Federatës Ruse dhe të ruajnë qëndrimin parimor të treguar në vitet 2022–2024”.

Ata thanë se e gjetën ndryshimin e qëndrimit të bienales “të pakuptueshëm”, duke pasur parasysh dënimin e mëparshëm të pushtimit.

Rusia “ka zhvilluar një luftë sistematike kundër kulturës ukrainase, identitetit dhe kujtesës historike”, shtohej në deklaratë, ndërkohë që ka vrarë 346 artistë dhe 132 gazetarë ukrainas dhe të huaj, ka shkatërruar ose dëmtuar më shumë se 1,700 objekte të trashëgimisë kulturore dhe ka vjedhur mbi 35 mijë eksponate muzeale.

Bienalja tha në deklaratën e saj javën e kaluar se ekspozita është “një institucion i hapur” që “refuzon çdo formë përjashtimi ose censurimi të artit”.

Të premten, një grup eurodeputetësh nga parti të ndryshme publikuan një letër duke dënuar përfshirjen e Rusisë si “të papranueshme”.

“Një zgjedhje e tillë rrezikon t’i japë legjitimitet një regjimi përgjegjës për dhunën e vazhdueshme dhe në mënyrë të pashmangshme do të dëmtojë reputacionin dhe autoritetin moral të vetë bienales”, shkruan ata.

Pietrangelo Buttafuoco, një gazetar i krahut të djathtë dhe intelektual publik, është president i Fondacionit të Bienales që nga marsi i vitit 2024, pasi u emërua nga Gennaro Sangiuliano, ish-ministri i Kulturës në qeverinë e ekstremit të djathtë të Giorgia Melonit, e cila erdhi në pushtet në tetor 2022.
Në atë kohë, emërimi i Buttafuoco u përshëndet nga partia Vëllezërit e Italisë e Melonit, por u kritikua nga kundërshtarët e majtë që thanë se ishte një tjetër shenjë e depërtimit të qeverisë së saj në poste kyçe kulturore.

Buttafuoco i ka thënë gazetës “La Repubblica” të premten se kishte ftuar njerëz “nga të gjitha zonat e konfliktit për të ndarë pikëpamjet e tyre”. “Ne besojmë se aty ku ka art, ka dialog”, shtoi ai.
Ministria e kulturës, që tani drejtohet nga Alessandro Giuli, ka thënë se vendimi ishte marrë “plotësisht në mënyrë të pavarur nga Fondacioni i Bienales, pavarësisht kundërshtimit të qeverisë italiane”.
Pavarësisht afërsisë së mëparshme ndaj Rusisë përpara se të vinte në pushtet, Meloni ka qenë e vendosur në mbështetjen e saj për Ukrainën si kryeministre.

Së bashku me Rusinë, në bienale do të marrin pjesë edhe artistë nga Ukraina dhe Bjellorusia – një aleate e Rusisë që vuri territorin e saj në dispozicion për pushtimin – si dhe nga Irani, Izraeli dhe SHBA-të.